Vigneto in Val d'Ossola

Tussen wijngaarden en poëzie: de Ossola in de verzen van Nando Scarmozzino

Tussen wijngaarden en poëzie: de bundel 'Il cuor che non persi' van Nando Scarmozzino vertelt het verhaal van de Ossola, dal per dal, met wijn als poëtische rode draad.

MASERA
Dicht
van lettergrepen
barst je los
in echte druiventrossen…

— “Il cuor che non persi”, Nando Scarmozzino

Een band tussen streek, kunst en wijn

Nando Scarmozzino is een man met duizend interesses: literatuur, poëzie, journalistiek, de bergen en ook wijn. Hij bracht zijn jeugd door tussen de wijngaarden van zijn grootvader, die deze passie al van jongs af aan aan hem doorgaf. Toen hij opgroeide, begon hij nieuwsgierig de vinificatieprocessen te volgen die in de vaten plaatsvinden, en als volwassene begon hij wijnen uit heel Italië te proeven, zonder echter sommelier te worden. Ook vandaag bezoekt hij graag wijnhuizen om nicheproducten te ontdekken.

“Il cuor che non persi”: de ode aan de Ossola

De bundel “Il cuor che non persi” is opgedragen aan de Ossolaanse streek, waar de auteur drie jaar van zijn leven doorbracht en volledig voor dit gebied viel. Vandaag is professor Scarmozzino met pensioen en hoopt hij opnieuw in de Ossola te gaan wonen, waar overigens een deel van zijn familie woont: een wens die hem ook in staat zou stellen de Ossolaanse wijnen te blijven proeven en de nieuwe wijnhuizen in de streek te leren kennen.

Een Ossola verteld dal per dal

In de bundel wordt de Ossolaanse streek beschreven met evocatieve woorden, die haar fauna, vegetatie en ongerepte landschappen vertellen: de auteur toont de Ossola als een bergachtig, agrarisch en wijntoeristisch gebied, een wereld waarin elk dal een eigen, onderscheiden persoonlijkheid heeft. In het tweede deel van de bundel geeft Scarmozzino ruimte aan de afzonderlijke gemeenten van het dal, zonder plaatsen, tijden en mensen over te slaan: een groepsportret waaruit een oprechte genegenheid voor deze streek spreekt.

Wijn als poëtische taal

Ook in zijn gedichten komen termen die met wijn verband houden vaak terug, gebruikt volgens hun diepste en meest vitale betekenis. Dat is geen alleenstaand geval: wijn is al altijd een terugkerend thema in de Italiaanse literatuur en poëzie, dat zowel de inspanning van het werk op het land als de vreugde van samenzijn kan oproepen. In het geval van Scarmozzino sluiten deze begrippen perfect aan bij de huidige situatie in de Ossola, waar de wijnbouw opnieuw in opkomst is dankzij het herstel van oude wijngaarden en de wens om het roemrijke lokale wijnverleden in ere te herstellen.

Een voorstelling aan de vooravond van de druivenoogst

De publicatie van de bundel werd voor het eerst voorgesteld in Croveo, een deelgemeente van Baceno, op zondag 29 augustus 2021, net aan de vooravond van de druivenoogst: een symbolische keuze die het moment van publicatie idealiter verbindt met de landbouwcyclus die de bundel zelf viert.

De Ossola ontdekken, verteld door iemand die er heeft geleefd

Voor wie zich, net als Scarmozzino, laat bekoren door de charme van de Val d’Ossola, blijft een proeverij tussen de wijngaarden de meest directe manier om zelf dezelfde emoties te beleven die in zijn verzen worden verteld.

Poëzie als sleutel om de streek te lezen

De verzen van Scarmozzino lezen vóór een bezoek aan de Ossola kan een andere kijk op de streek bieden, waardoor details opvallen die anders aan een louter toeristische blik zouden ontsnappen: een uitnodiging om te vertragen en met meer aandacht te kijken naar dorpen, wijngaarden en landschappen die de auteur met zoveel gevoeligheid wist te beschrijven.

Verzen die ook vandaag nog uitnodigen om met nieuwe ogen naar de Ossola te kijken.

Een model om een streek te vertellen

De ervaring van Scarmozzino kan ook worden gelezen als een model voor hoe je een streek kunt vertellen zonder in toeristische retoriek te vervallen: via poëzie slaagt de auteur erin een authentiek en persoonlijk beeld van de Ossola terug te geven, ver verwijderd van de clichés die vaak in traditionele toeristische communicatie worden gebruikt, en juist daarom in staat om het hart van de lezer te raken.

Veel leesplezier en een goede reis tussen de verzen en de wijngaarden van de Ossola.

Een erfgoed om te koesteren, vers na vers.

Poëzie, wijn en streek, voor altijd verweven.

Hartelijk dank dat je tot hier hebt gelezen.

Meer informatie

Om het verhaal tussen wijngaarden en cultuur voort te zetten: de geschiedenis van de Ossolaanse wijn, onze proeverijen, De vrouwen van de wijn.

Smaken, producten
en verhalen uit Ossola.

Ontdek de selectie in onze online winkel.

Bezoek onze winkel →