Om duidelijkheid te scheppen: het acroniem DOC geeft aan dat het product, in dit geval de wijn, de certificering „Denominazione di Origine Controllata” heeft verkregen. We hebben het dus over een wijn die wordt geproduceerd in een bepaald gebied, dat traditioneel verbonden is met de teelt van de druivenstok en/of met de productie zelf van de betreffende wijn.
De gecontroleerde oorsprongsbenaming Valli Ossolane verwijst naar specifieke soorten wijn die worden geproduceerd in 18 gemeenten in de provincie Verbano-Cusio-Ossola. Valli Ossolane behoort tot de 45 DOC’s van Piemonte, de regio die in Italië aan de top staat wat betreft het aantal wijnen met een Denominazione di Origine Controllata.
Voorschriften van de DOC Valli Ossolane en het gebied
Wat de DOC Valli Ossolane betreft, omvatten de voorschriften binnen de productiezone het volledige administratieve grondgebied van de gemeenten in de provincie Verbano-Cusio-Ossola, alfabetisch opgesomd: Beura, Bognanco, Cardezza, Crevoladossola, Crodo, Domodossola, Masera, Montecrestese, Montescheno, Ornavasso, Pallanzeno, Piedimulera, Pieve Vergonte, Premosello, Trontano, Viganella, Villadossola, Vogogna. Allemaal gronden die geografisch verspreid liggen in het noordelijkste deel van Piemonte, in het Alto Vercellese en het Alto Novarese.
De gronden in dit gebied, ontstaan uit oude rivierafzettingen, verschillen in hun kenmerken: terrasvormig, glooiend, hellend. Soms hebben ze een rotsachtige ondergrond.
Binnen hetzelfde gebied moeten ook de vinificatie, verfijning en rijping plaatsvinden.
De voorschriften bepalen dat de wijngaarden zich op een zonnige en niet-vochtige ligging moeten bevinden, dus niet op de dalbodem maar in een heuvel- en berggebied, tussen 600 en 1000 meter hoogte. Ook de plantdichtheid moet de traditie respecteren, net als in het algemeen de opkweekvorm: pergola, opgaande vegetatie, leivorm, met de methode van de lage gespoorde cordon, volgens de specifieke kenmerken die de druivensoort vereist.
Afhankelijk van het jaar van aanplant en van hoe gunstig het oogstjaar kan zijn, regelen de voorschriften ook de maximale druivenopbrengst per hectare wijngaard. Ook regelen ze de opbrengst van geproduceerde wijn op basis van de gebruikte hoeveelheid druiven.
Het oogstjaar moet altijd op het etiket worden vermeld.
Druivenrassen en DOC-wijnen Valli Ossolane
De druivenrassen waaruit de DOC-wijnen Valli Ossolane ontstaan, zijn: Nebbiolo, Croatina, Merlot en Chardonnay. Voor Nebbiolo is de benaming Prünent toegestaan, die verwijst naar een blauwe druivensoort, afgeleid van nebbiolo. De Nebbiolo Prünent is namelijk een inheemse druivensoort uit Val d’Ossola, waarvoor sinds 1990 een herstelproject loopt, gepromoot door de Associazione Produttori Agricoli Ossolani, in samenwerking met lokale landbouwbedrijven.
De voorschriften voorzien in vier wijnsoorten die de benaming Valli Ossolane DOC mogen dragen, mits zij voldoen aan het voorgeschreven alcoholgehalte en bepaalde organoleptische kenmerken.
- DOC Valli Ossolane Rosso: alcoholgehalte van 11,00% Vol. Geproduceerd uit een blend van Nebbiolo, Croatina en Merlot voor minstens 60%.
Intense robijnrode kleur die naar granaatrood neigt. Intense, fruitige geur. Droge en harmonieuze smaak, warm, licht tanninerijk. - DOC Valli Ossolane Nebbiolo: verkregen uit minstens 85% Nebbiolo-druiven, met een alcoholgehalte van 11,00% Vol.
Rode kleur. Fruitige, delicate, frisse geur. Droge maar harmonieuze smaak. - DOC Valli Ossolane Nebbiolo Superiore: verkregen uit minstens 85% Nebbiolo-druiven, alcoholgehalte van 11,50% Vol, minimaal 13 maanden gerijpt, waarvan 6 maanden in houten vaten, te rekenen vanaf 1 november van het jaar waarin de druiven zijn geoogst.
Intense robijnrode kleur. Frisse, delicate geur. Droge smaak. - DOC Valli Ossolane Bianco: 10,50% Vol. Geproduceerd uit minstens 60% Chardonnay.
Strogele kleur. Fruitige, delicate, frisse geur. Volle, droge en harmonieuze smaak met evenwichtige zuurgraad en een goede afdronk.
Het versnijden van de wijn tijdens de productie, in elk geval steeds met wijnen die eveneens recht hebben op de benaming Valli Ossolane DOC, ook al zijn ze van andere jaargangen, is toegestaan tot maximaal 15%.
De toekomst van de DOC Valli Ossolane
Controles tijdens de productiefase, chemische en organoleptische analyses van het eindproduct, garanderen de consument dat wijn met de DOC-aanduiding voldoet aan de vereisten om de naam die eraan wordt toegekend, de geschiedenis en de traditie optimaal te vertegenwoordigen. Het Ministerie van Landbouw, Voedselsoevereiniteit en Bossen (MASAF) richt hiervoor commissies van technici en proevers op.
Na minstens tien jaar in de DOC-categorie kan de producent voor zijn wijn de toevoeging van de letter „G” aan de afkorting aanvragen, die staat voor „garantita”. Een wijn met de aanduiding DOCG wordt erkend als bijzonder waardevol, met een in Italië en in het buitenland erkende reputatie en handelswaarde. Dat is het doel van wijnbedrijf Edoardo Patrone met het product Valli Ossolane Rosso VM. Voorlopig gaat het om een kleine productie, meer dan 12 maanden gerijpt in eikenhouten vaten, die de smaken en geuren van Ossola schenkt. Een eerste wijn, een eerste stap, die het begin van een traject wil markeren.
Meer informatie
Om de wijnen van de oorsprongsbenaming beter te leren kennen: de druivensoort Prünent, de geschiedenis van de Ossolaanse wijn, de cijfers van de lokale productie.
