De Valle Vigezzo staat in heel Italië bekend als “de vallei van de schilders en de schoorsteenvegers”, een dubbele bijnaam die twee beroepen vertelt die ver van elkaar afstaan, maar beide verbonden zijn met de seizoensmigratie die de vallei eeuwenlang heeft gekenmerkt.
De grote migraties tussen de zestiende en de achttiende eeuw
Tussen de zeventiende en de achttiende eeuw kende de vallei belangrijke migratiegolven, die de verspreiding in het buitenland bevorderden van traditionele beroepen zoals dat van schoorsteenveger en, parallel daaraan, de schilderkunst. Het waren juist deze bewegingen die de Vigezzo tot ver buiten de grenzen van Piemonte beroemd maakten.
De Scuola Rossetti Valentini
Een sleutelmoment voor de schildertraditie van de vallei was de oprichting in 1878 van de Scuola di Belle Arti “Rossetti Valentini” in Santa Maria Maggiore, op initiatief van de schilder uit Vigezzo Giovanni Maria Rossetti Valentini, die naar Frankrijk was geëmigreerd en daarna naar de vallei terugkeerde. Bij zijn terugkeer opende hij een gratis school voor tekenen en decoratieve kunst voor jongeren die geïnteresseerd waren in schilderkunst: ondanks de vele moeilijkheden, die ook dankzij giften en de hulp van meester Enrico Cavalli werden overwonnen, werd de school het centrum van de artistieke en intellectuele activiteiten van de vallei, een uniek model in de hele Alpenboog.
Het museum gewijd aan schoorsteenvegers
Naast de schildertraditie bewaart de vallei de herinnering aan het andere beroep dat haar beroemd heeft gemaakt: het Museo dello Spazzacamino vertelt over de harde realiteit van dit beroep, dat eeuwenlang een centrale rol speelde in het leven van de Valle Vigezzo. Het is het enige museum in Italië dat volledig aan dit beroep is gewijd.
Vigezzo, tussen kunst en natuur
De vallei heeft haar centrum in Santa Maria Maggiore en wordt doorkruist door dorpen zoals Druogno en Masera. Voor een verdieping in de kunstgeschiedenis van de vallei is Valle Vigezzo de referentie.
Na de kunst en geschiedenis van de vallei te hebben verkend, liggen de wijngaarden op de Ossolaanse valleibodem op korte afstand voor een proeverij.
Een vallei die seizoen na seizoen van gezicht verandert
De Valle Vigezzo biedt zeer verschillende landschappen, afhankelijk van de periode van het jaar: de voorjaarsbloei van de weiden, het intense groen van de bossen in de zomer, de warme herfstkleuren die generaties schilders hebben geïnspireerd, en ten slotte de stille sfeer van de besneeuwde winter. Deze seizoensgebonden variatie is waarschijnlijk een van de redenen waarom zoveel kunstenaars juist deze vallei door de eeuwen heen als inspiratiebron hebben gekozen.
Zeven dorpen, twee zielen
De Valle Vigezzo omvat zeven belangrijke dorpen: Druogno, Santa Maria Maggiore, Malesco en Re, gelegen op de valleibodem, en Toceno, Craveggia en Villette, op de hellingen. Craveggia onderscheidt zich door de verfijnde architectuur van zijn adellijke paleizen en door de kerk van de heiligen Giacomo en Cristoforo, waar de zogenaamde Schat van Craveggia wordt bewaard, een collectie heilige voorwerpen met grote historische en artistieke waarde. Malesco is dan weer de thuisbasis van het Ecomuseo Regionale della Pietra Ollare e degli Scalpellini, gewijd aan een ander historisch beroep van de vallei, terwijl vanuit Toceno talrijke wandelpaden naar de bovenvallei vertrekken.
Een laatste opmerking: de Valle Vigezzo toont hoe kunst, geschiedenis en landschap op natuurlijke wijze met elkaar kunnen verweven zijn, zonder geforceerd te worden, in een gebied dat bezoekers blijft inspireren met dezelfde geest als de oude schilders uit Vigezzo.
Een vallei die zichzelf schildert, seizoen na seizoen.
Kleuren, geschiedenis en schilders: een vallei om rustig te bewonderen.
Schilders, schoorsteenvegers en landschappen: de vallei die zichzelf schildert.
Een laatste woord over de Valle Vigezzo: haar vermogen om kunstenaars eeuwenlang te inspireren, blijft ook vandaag voortleven, met fotografen en hedendaagse schilders die deze landschappen als onderwerp kiezen.
Kleuren, schilders en geschiedenis: een vallei om zonder haast te bewonderen.
Een vallei die zichzelf schildert, elke dag anders.
Wie de Valle Vigezzo bezoekt, kan de route gemakkelijk voortzetten naar de rest van de Val d’Ossola en zo een gebied ontdekken waar schilderkunst, ambacht en verder stroomafwaarts de bergwijnbouw samen de identiteit van dit Alpengebied vertellen.
